คำแนะนำ

img

ตั้งครรภ์ ดูแลกันทั้งแม่ลูก

เมื่อตั้งครรภ์ การดูแลสุขภาพของตนเองเป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่ง เพราะต้องคำนึงถึงลูกในครรภ์อีกด้วย โดยมีข้อแนะนำในการปฏิบัติทั่วไปที่สำคัญดังนี้

การรักษาความสะอาดร่างกาย ในช่วงตั้งครรภ์ต่อมเหงื่อและต่อมต่าง ๆ จะทำงานมากขึ้น จึงควรดูแลความสะอาดของร่างกายเป็นพิเศษ โดยวิธีอาบน้ำที่เหมาะสมคือการตักอาบหรืออาบจากฝักบัว ระมัดระวังการแช่ในน้ำที่อาจเสี่ยงต่อการติดเชื้อในช่องคลอด นอกจากนี้ควรทำความสะอาดเต้านมและหัวนมทุกวัน

การรักษาความสะอาดช่องปาก แปรงฟันให้สะอาด อย่างน้อย วันละ 2 ครั้ง ด้วยยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ นาน 2 นาที ร่วมกับการทำความสะอาดซอกฟันทุกวัน หลังอาเจียนจากการแพ้ท้อง หรือหลังทานอาหารเปรี้ยว ควรบ้วนปากด้วยน้ำเปล่าทุกครั้ง และเมื่ออายุครรภ์ 4–6 เดือน ควรไปพบทันตแพทย์เพื่อตรวจฟันและทำความสะอาดช่องปาก ไม่ควรรอจนมีอาการ

การออกกำลังกาย ถือเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับผู้ตั้งครรภ์ เพราะการออกกำลังกายทำให้กล้ามเนื้อต่าง ๆ แข็งแรงขึ้น นอกจากนี้ยังช่วยให้นอนหลับสบาย ระบบย่อยอาหารทำงานได้ดี ลดการเกิดปัญหาท้องผูก

การพักผ่อน ผู้ตั้งครรภ์ควรพักผ่อนให้มากกว่าปกติ โดยเฉพาะในช่วงกลางวัน ทั้งนี้ เมื่ออายุครรภ์มากขึ้น มักเกิดปัญหานอนไม่หลับเนื่องจากขนาดหน้าท้องที่ใหญ่ ควรใช้การนอนตะแคง ใช้หมอนรองใต้ท้องและต้นขา เพื่อให้โลหิตไหลเวียนดีขึ้น

 ารทำงาน แม้การตั้งครรภ์จะไม่ใช่ข้อห้ามในการทำงาน แต่เมื่อตั้งครรภ์ร่างกายจะอ่อนเพลียง่าย เหนื่อยเร็ว จึงทำงานได้ไม่นานนัก หากงานที่ทำหนักเกินควรเลี่ยงทำงานที่เบาลง

การแต่งกาย ผู้ที่ตั้งครรภ์ควรสวมใส่เสื้อผ้าที่หลวม สวมใส่สบาย ไม่รัดรูป เคลื่อนไหวได้สะดวก ควรสวมรองเท้าไม่มีส้น ที่ทำให้กล้ามเนื้อขาและกล้ามเนื้อส่วนส้น จนถึงบริเวณเอวมีการเกร็ง อาจเกิดอาการปวดหลัง ปวดเอว นอกจากนี้ รองเท้าไม่มีส้นยังช่วยป้องกันการเกิดอุบัติเหตุ

การตั้งครรภ์กับการทานอาหาร

ผู้ตั้งครรภ์มีความตั้งการสารอาหารหลายชนิดได้แก่ โปรตีน ช่วยทำให้ร่างกายเจริญเติบโตและช่วยซ่อมแซมร่างกายส่วนที่สึกหรอ มีความจำเป็นอย่างยิ่งสำหรับลูกในครรภ์ โดยขณะตั้งครรภ์ร่างกายจะต้องการโปรตีนเพิ่มมากขึ้นกว่าปกติประมาณ 30% ของความต้องการโปรตีนในแต่ละวัน คาร์โบไฮเดรต เป็นสารอาหารที่ให้พลังงานและความอบอุ่นแก่ร่างกาย ในระหว่างผู้ที่ตั้งครรภ์จะต้องการพลังงานเพิ่มขึ้นจากปกติประมาณ 500 แคลอรี ส่วนใหญ่จะมาจากอาหารประเภทคาร์โบไฮเดรต อย่างไรก็ดีในช่วงตั้งครรภ์ร่างกายจะเผาผลาญแป้งและน้ำตาลได้น้อยลง ระบบการย่อยอาหารไม่เป็นปกติอาจทำให้ท้องอืดท้องเฟ้อได้ง่าย จึงควรระวังการทานแป้งและน้ำตาลมากจนเกินไป ส่วน ไขมัน แม้จะให้พลังงานและความอบอุ่นเหมือนคาร์โบไฮเดรต แต่ควรหลีกเลี่ยง เนื่องจากย่อยได้ยาก มักเกิดท้องอืดเฟ้อ แน่นท้อง อึดอัด และน้ำหนักตัวเพิ่มขึ้น วิตามิน มีบทบาทสำคัญต่อกระบวนการย่อยอาหาร ทำให้ร่างกายนำสารอาหารไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อร่างกายได้ การขาดวิตามินจะส่งผลให้ร่างกายไม่สามารถทำงานได้อย่างเป็นปกติ จนถึงขั้นเจ็บป่วย โดยระหว่างตั้งครรภ์ร่างกายจะต้องการวิตามินต่าง ๆ เช่น วิตามินเอ วิตามินบี วิตามินซี วิตามินดี นิโคตินามายด์ กรดโฟลิก (โฟเลต) เป็นต้น แร่ธาตุ ในช่วงตั้งครรภ์และหลังคลอดนั้น ร่างกายจะมีความต้องการแร่ธาตุต่าง ๆ ได้แก่ ธาตุเหล็ก แคลเซียม ฟอสฟอรัส และไอโอดีน โดยเฉพาะแคลเซียมและธาตุเหล็กที่ใช้สร้างการเจริญเติบโตของลูกในครรภ์ อาหารที่ทานในแต่ละวันจึงควรมีปริมาณเกลือแร่เหล่านี้อย่างครบถ้วนเพียงพอ

การตั้งครรภ์กับอาการปวดท้อง

การปวดท้องเล็ก ๆ น้อย ๆ ขณะตั้งครรภ์ถือเป็นเรื่องปกติ โดยอาการปวดท้องดังกล่าวอาจเกิดจากการฝังตัวของมดลูก มดลูกขยายตัว ฮอร์โมนในร่างกายเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ซึ่งอาการเหล่านี้เกิดขึ้นได้ทุกช่วงของการตั้งครรภ์ อย่างไรก็ดี หากอาการปวดท้องรุนแรงขึ้น หรือมีอาการอื่น ๆ ร่วมด้วย อาจเป็นสัญญาณของความผิดปกติที่สำคัญได้แก่ อาการปวดท้องเนื่องจากอาการติดเชื้อ เช่นติดเชื้อจากกระเพาะอาหาร ไส้ติ่งอักเสบ หรืออาหารเป็นพิษ มักพบอาการอาเจียนร่วมด้วย  อาการปวดท้องที่เกิดจากการตั้งครรภ์นอกมดลูก เกิดจากความผิดปกติของท่อนำไข่ ที่ไม่สามารถนำไข่ไปฝังตัวยังจุดที่เหมาะสมในมดลูกได้ ตัวอ่อนจึงฝังตัวบริเวณท่อนำไข่ ซึ่งไม่สามารถเจริญเติบโตได้ ทำให้เกิดอาการปวดท้องด้านใดด้านหนึ่ง และอาจมีเลือดออก อาการปวดท้องเนื่องจากการคลอดก่อนกำหนดในช่วงแรกของการตั้งครรภ์ หรือการแท้ง จะเกิดขึ้นในช่วงสัปดาห์ที่ 12 ของการตั้งครรภ์เป็นต้นไปแต่ไม่เกินสัปดาห์ที่ 23 โดยจะมีอาการปวดท้องอย่างรุนแรง อาจมีเลือดออก และ อาการปวดท้องคลอดก่อนกำหนดในช่วงท้ายของการตั้งครรภ์ จะอยู่ระหว่างสัปดาห์ที่ 23-37 สัปดาห์ของการตั้งครรภ์ โดยมีอาการปวดตรงเชิงกราน หรือบริเวณหัวหน่าว บางรายอาจมีอาการน้ำคล่ำแตก ดังนั้น เมื่อรู้สึกว่ามีอาการปวดท้องที่ผิดปกติควรพบแพทย์เพื่อหาสาเหตุให้เร็วที่สุด

อัลบั้มภาพ